Niedokładne „dokładnie”

Oto rozmowa dwóch studentów:

– Czy ty wiesz, że jutro nie ma zajęć na uczelni?

Dokładnie.

– W ten sposób zdążymy przygotować się na kolokwium.

Dokładnie, zwłaszcza że zebrałem już brakujące notatki.

– To jutro umawiamy się w bibliotece i „zakuwamy”.

Dokładnie. Ale o której godzinie?

Dokładnie o 9.00 przed budynkiem uczelni.

– …

Fragment przytoczonej rozmowy wyraźnie pokazuje, że słowo dokładnie robi furorę. Ale – czy stosowane jest poprawnie?

Dlaczego wyraz dokładnie robi karierę?

Przysłówek „dokładnie”, pochodzi od przymiotnika „dokładny”, który, zgodnie z definicją zawartą w „Słowniku języka polskiego” PWN, znaczy: „odznaczający się starannością, uwagą, dbałością o szczegóły w wykonywaniu czegoś; ścisły, precyzyjny, skrupulatny”.

W kontekście tej definicji, próbując odpowiedzieć na pytanie dotyczące kariery omawianego słowa, można by domniemywać, że częste używanie przysłówka „dokładnie” spowodowane jest coraz większą solidnością Polaków. Niestety, popularność słowa „dokładnie” wynika z nieznajomości jego znaczenia. Coraz więcej osób – zamiast powiedzieć: tak, owszem, oczywiście, naturalnie, pewnie, że tak – swoją akceptację, potwierdzenie, uznanie czegoś za prawdziwe, słuszne, wyraża jednym słowem „dokładnie”. Tak, jak cytowani studenci, często błędnie używa tego przysłówka.

Oto przykład poprawnego użycia przysłówka „dokładnie” w przytoczonym fragmencie rozmowy.

– Czy ty wiesz, że jutro nie ma zajęć na uczelni?

Tak.

– W ten sposób zdążymy przygotować się na kolokwium.

Pewnie, że zdążymy, zwłaszcza że zebrałem już brakujące notatki.

– To jutro umawiamy się w bibliotece i „zakuwamy”.

Oczywiście. Ale o której godzinie?

Dokładnie o 9.00 przed budynkiem uczelni.

– …

Wyraz „dokładnie” w znaczeniu: tak, oczywiście jest typową kalką z języka angielskiego exactly oraz niemieckiego – genau i nie oznacza w języku polskim tego, co powinien oznaczać. A zatem błędem jest używanie przysłówka „dokładnie” w tym znaczeniu. Profesor Jan Miodek w jednym z wywiadów powiedział, że polska kalka exactly to „wredny anglicyzm, będący ingerencją w polski system semantyczno-leksykalny”.

Podobnie emocjonalnie – chociaż z dużym poczuciem humoru, ale jednak zdecydowanie krytycznie –  prof. Miodek potraktował tych, którzy bezmyślnie korzystają z obcych słów i na przykład nie potrafią już powiedzieć: o, rety; o, rany; o, matko, „tylko popiskują wow”. Stwierdził, że takie osoby ma ochotę zamordować.

Aby nie narażać się J, lepiej unikać polszczenia obcych wyrazów, wyrażeń i zwrotów na siłę – tak, że brzmią obco i nie mieszczą się w polskim systemie językowym.

Kłopot czy problem

Niestety, błędnie używanych kalek językowych (jak omawiana kalka ang. exactly) występuje w naszym języku wiele. Oto następny przykład.

Zamiast niepoprawnie mówić: „Mam problem, nie będę mogła uczestniczyć w zebraniu” (co stanowi kalkę z ang. I have a problem), należy poprawnie powiedzieć: „Mam kłopot, nie będę mogła uczestniczyć w zebraniu”.

A dlaczego nie powinniśmy zastępować wyrazu kłopot słowem problem? Bo kłopot to: trudna, skomplikowana lub przykra sytuacja, budząca niepokój, zmuszająca do szczególnych zabiegów, starań, wymagająca jakiegoś działania; a problem, to: poważne zagadnienie, zadanie wymagające rozwiązania, kwestia do rozstrzygnięcia, a więc ­– nie należy dowolnie (wymiennie) stosować tych słów.

Barbara Ellwart

Strona korzysta
z plików Cookies.
Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na ich używanie. Dowiedz się więcej

adana escort adıyaman escort afyon escort ağrı escort aksaray escort amasya escort ankara escort antalya escort ardahan escort artvin escort aydın escort balıkesir escort bartın escort batman escort bayburt escort bilecik escort bingöl escort bitlis escort bolu escort burdur escort bursa escort çanakkale escort çankırı escort çorum escort denizli escort diyarbakır escort düzce escort edirne escort elazığ escort erzincan escort erzurum escort eskişehir escort gaziantep escort gebze escort giresun escort gümüşhane escort hakkari escort hatay escort ığdır escort ısparta escort istanbul escort izmir escort izmit escort kahramanmaraş escort karabük escort karaman escort kars escort kastamonu escort kayseri escort kilis escort kırıkkale escort kırklareli escort kırşehir escort kocaeli escort konya escort kütahya escort malatya escort manisa escort mardin escort mersin escort muğla escort muş escort nevşehir escort niğde escort ordu escort osmaniye escort rize escort sakarya escort samsun escort şanlıurfa escort siirt escort sinop escort şırnak escort sivas escort tekirdağ escort tokat escort trabzon escort tunceli escort uşak escort van escort yalova escort yozgat escort zonguldak escort