Spacerkiem po Kwidzynie

Niemal czterdziestotysięczne miasto, niegdyś warownia nad Wisłą, dzisiaj pomimo niedawno wzniesionego tu mostu leży na uboczu wielkich szlaków komunikacyjnych. Turystów w nim niewielu, chociaż jest co oglądać. To przecież stolica Dolnego Powiśla. Najczęściej docierają tu przybysze z Niemiec, bo przez lata miasto należało do Prus, chociaż żyli w nim Polacy i o polskość walczyli.

Małe, wąskie uliczki, czyste, spokojne, w większości zabudowane XIX- lub XX-wiecznymi dwu- i trzypiętrowymi kamienicami, stwarzają atmosferę sympatycznego miasteczka. Jednak nie kamieniczki są najważniejsze. Do Kwidzyna przyjeżdża się po to, aby obejrzeć zamek i katedrę.

Przed wiekami tereny dzisiejszego Kwidzyna zamieszkiwała ludność słowiańska, głównie Pomorzanie. Około XII wieku dotarli tu Prusowie, a dopiero w XIII wieku Krzyżacy, którzy w 1233 r. na wyspie na Wiśle założyli bazę wypadową, nazywając ją Kwedin lub Kwidin. Po jakimś czasie bazę tę przenieśli w głąb lądu, dając początek dzisiejszemu Kwidzyniowi, wówczas nazywanemu Marienweder. W połowie XIII wieku miasto stało się własnością biskupów pomezańskich, a w 1285 r. powołano kapitułę pomezańską z siedzibą w Kwidzynie.

Dla owej kapituły w pierwszej połowie XIV wieku na skraju nadwiślańskiej skarpy wzniesiono gotycki zamek. Natomiast w latach 1343–55 dostawiono do zamku katedrę pw. Świętego Jana Ewangelisty, tworząc, wraz z ufortyfikowanym przedzamczem, jeden wielki zespół obronny. Wnętrza katedry kryją sporo niespodzianek. Są tam bogate malowidła ścienne, pokrywające mury naw bocznych z przedstawieniami historii biblijnych – tzw. Biblia Pauperum, czyli dla ubogich. Jest też XIV-wieczna mozaika, a nawet późnogotycki tron biskupi z 1510 r. W jednej z katedralnych kaplic urządzono celę, w której przez 14 miesięcy wiodła pustelnicze życie błogosławiona Dorota z Mątew, beatyfikowana w 1976 r.

Ceglana warownia została wzniesiona na planie kwadratu z trzema narożnymi wieżami. Czwarta była jednocześnie dzwonnicą katedry. Pod koniec XIV wieku od strony Wisły stanęła wieża latrynowa, tzw. gdanisko, połączona z zachodnim skrzydłem zamku gankiem długim na 55 metrów. To okazałe gdanisko, wsparte na pięciu wysokich arkadach, jest największą tego typu budowlą w Polsce. Przedzamcze było oddzielone głęboką fosą. Po sekularyzacji zakonu krzyżackiego (1525 r.) w zamku mieściły się między innymi pruskie urzędy, sąd oraz więzienie. W latach 1772–98 część zamkowych zabudowań rozebrano, a w 1854 r. – po protestach intelektualistów niemieckich – rozpoczęto ich rekonstrukcję. Dzisiaj w zamku mieści się muzeum ze zbiorami etnograficznymi, przyrodniczymi i rzemiosła artystycznego, a także pokazywane są  wystawy czasowe.

Warto też wiedzieć, że Kwidzyn ma aż dwa zespoły wojskowych budowli. Wybudowano je z czerwonej cegły w drugiej połowie XIX wieku. Mieściły się tam sztab wojskowy i królewska szkoła podoficerska, a także kompanie zmechanizowane i piesze. Dzisiaj ulokowały się w nich urzędy.

Historia miasta bardziej jest związana z historią Prus niż Polski. Mimo to, aż do I wojny światowej, w mieście i okolicy mieszkało sporo ludności polskiej. To z jej inicjatywy w 1920 r. odbył się plebiscyt, w którym mieszkańcy Kwidzyna oraz innych rejonów Powiśla mieli się wypowiedzieć w sprawie przynależności państwowej. Niestety, przegrali, bo ponoć głosowanie sfałszowano. Mimo to w latach 1932–39 funkcjonował tam polski konsulat, a także istniało polskie gimnazjum.

Tekst i zdjęcia Maria Giedz

Strona korzysta
z plików Cookies.
Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na ich używanie. Dowiedz się więcej

adana escort adıyaman escort afyon escort ağrı escort aksaray escort amasya escort ankara escort antalya escort ardahan escort artvin escort aydın escort balıkesir escort bartın escort batman escort bayburt escort bilecik escort bingöl escort bitlis escort bolu escort burdur escort bursa escort çanakkale escort çankırı escort çorum escort denizli escort diyarbakır escort düzce escort edirne escort elazığ escort erzincan escort erzurum escort eskişehir escort gaziantep escort gebze escort giresun escort gümüşhane escort hakkari escort hatay escort ığdır escort ısparta escort istanbul escort izmir escort izmit escort kahramanmaraş escort karabük escort karaman escort kars escort kastamonu escort kayseri escort kilis escort kırıkkale escort kırklareli escort kırşehir escort kocaeli escort konya escort kütahya escort malatya escort manisa escort mardin escort mersin escort muğla escort muş escort nevşehir escort niğde escort ordu escort osmaniye escort rize escort sakarya escort samsun escort şanlıurfa escort siirt escort sinop escort şırnak escort sivas escort tekirdağ escort tokat escort trabzon escort tunceli escort uşak escort van escort yalova escort yozgat escort zonguldak escort