Jaki znak twój? Orzeł biały

Kto ty jesteś? Polak mały.

Jaki znak twój? Orzeł biały.

Gdzie ty mieszkasz? Między swymi.

W jakim kraju? W polskiej ziemi.

Czym ta ziemia? Mą Ojczyzną…

(Władysław Bełza „Kto ty jesteś? Polak mały…”)

Nasze symbole

Symbolami narodowymi Rzeczypospolitej Polskiej są jej godło, czyli Orzeł Biały, barwy biało-czerwone oraz hymn „Mazurek Dąbrowskiego”. Symbolem Polski niepodległej był zawsze orzeł w koronie. Za pozostawienie biało–czerwonej flagi (po Święcie Pracy 1 maja) do 3 maja w PRL groził mandat. Dziś naszej fladze, barwom gospodarzy kraju, należy się zawsze i wszędzie miejsce naczelne i honorowe.

Symbole narodowe podlegają ochronie honorowej i prawnej. Obowiązkiem każdego Polaka, urzędów, instytucji i organizacji na terenie Polski jest otaczanie ich szacunkiem i czcią. Odpowiednie zapisy znajdują się w Konstytucji RP oraz Ustawie o godle, barwach i hymnie RP oraz o pieczęciach państwowych.

Orzeł    

Art. 28 Konstytucji RP stanowi, że godłem RP jest wizerunek orła białego w koronie w czerwonym polu. Ustawa o godle, barwach i hymnie precyzuje, że jest to „wizerunek orła białego ze złotą koroną na głowie zwróconej w prawo, z rozwiniętymi skrzydłami, z dziobem i szponami złotymi, umieszczony w czerwonym polu tarczy”.  

Zasady heraldyki stanowią, że Orzeł Biały jest godłem herbowym, natomiast godło umieszczone w czerwonym polu tarczy to herb. Zapis ustawowy i konstytucyjny powinien zatem brzmieć, iż herbem (nie godłem, bo tym jest orzeł) Polski jest orzeł biały w polu czerwonym. Błędny zapis nazywający herb godłem pojawił się w stalinowskiej konstytucji PRL z 1952 r. i został powielony w ustawie zasadniczej z 1997 r.

Orzeł symbolizuje władzę i potęgę. Polscy władcy z dynastii Piastów od XI wieku  umieszczali orła na tarczach wojów i rycerzy, na chorągwiach i monetach. Zachował się np. denar Bolesława Chrobrego z ukoronowanym orłem. Orzeł w koronie, w tarczy, stał się  herbem państwa od 1295 roku, za panowania króla Przemysła II. Na rewersie pieczęci majestatowej Przemysła II jest tarcza z orłem w koronie, otoczona łacińskim napisem, tłumaczonym jako „Sam Bóg przywrócił zwycięskie znaki Polaków”. Już Szczerbiec, wykonany najpewniej w XII/XIII w., miecz koronacyjny królów polskich, jest opatrzony herbem z orłem.

Po Unii lubelskiej Rzeczypospolita Obojga Narodów szczyciła się herbem czteropolowy, z wymalowanym naprzemiennie Orłem i litewską Pogonią (rycerz na koniu). Z czasem otwartą koronę zastąpiła korona zamknięta i pojawiło się piąte pole – herb panującego króla. W tej formie narodowy symbol przetrwał do końca XVIII w. 

Orzeł przez cały okres zaborów była dla Polaków symbolem państwa. To pod tym godłem stawali do walki w powstaniach 1830–31 i 1863–64. Był umieszczany na chorągwiach, czapkach i kaszkietach oraz na ryngrafach. Pod znakiem Orła w wojnie światowej walczyły Legiony Polskie, Błękitna Armia i korpusy polskie w Rosji.

 Ustawą z 1 sierpnia 1919 r. herbem RP stał się właśnie Orzeł Biały w koronie, w czerwonym polu, w tzw. tarczy francuskiej nowożytnej. Po 1944 r. orzeł był pozbawiony korony.  Przywrócono złotą koronę na mocy ustawy z 9 lutego 1990 r. Pamiętajmy, że rząd RP na uchodźstwie, będący kontynuacją II Rzeczypospolitej, do 1990 r. używał herbu z 1927 r. (w 1956 r. zamknięto koronę i zwieńczono ją krzyżem).

 Czerwień to miłość, biel – serce czyste 

Barwami RP są biel i czerwień, wywodzące się z herbu Królestwa Polskiego. Biel to barwa godła, czyli Orła Białego, czerwień to barwa pola tarczy. To te dwa kolory, najświętsze polskie barwy, od średniowiecza były malowane i wyszywane na chorągwiach królewskich.    Umieszczano na nich herb. Biel i czerwień za barwy narodowe uznał Sejm Królestwa Polskiego w czasie powstania listopadowego uchwałą z 7 lutego 1831 r.: „Kokardę Narodową stanowić będą kolory herbu Królestwa Polskiego i Wielkiego Księstwa Litewskiego, to jest kolor biały z czerwonym”. Kokardy wojskowe określały przynależność państwową żołnierzy.

1 sierpnia 1919 r. Sejm Ustawodawczy RP utrzymał tamte postanowienie i uchwalił ustawę o godłach i barwach narodowych, na mocy której biel i czerwień uznano za barwy RP. Flaga państwowa ma się składać z dwóch podłużnych, równoległych pasów – biel u góry, czerwień (jasnoczerwony cynober) na dole. Barwy narodowe są eksponowane na fladze, szachownicy samolotów wojskowych (od lotu pilota por. Stefana Steca z oblężonego przez Ukraińców Lwowa do Warszawy w 1918 r.), proporcu prezydenta RP, banderze MW RP i okolicznościowych kokardach.

 

Strona korzysta
z plików Cookies.
Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na ich używanie. Dowiedz się więcej

adana escort adıyaman escort afyon escort ağrı escort aksaray escort amasya escort ankara escort antalya escort ardahan escort artvin escort aydın escort balıkesir escort bartın escort batman escort bayburt escort bilecik escort bingöl escort bitlis escort bolu escort burdur escort bursa escort çanakkale escort çankırı escort çorum escort denizli escort diyarbakır escort düzce escort edirne escort elazığ escort erzincan escort erzurum escort eskişehir escort gaziantep escort gebze escort giresun escort gümüşhane escort hakkari escort hatay escort ığdır escort ısparta escort istanbul escort izmir escort izmit escort kahramanmaraş escort karabük escort karaman escort kars escort kastamonu escort kayseri escort kilis escort kırıkkale escort kırklareli escort kırşehir escort kocaeli escort konya escort kütahya escort malatya escort manisa escort mardin escort mersin escort muğla escort muş escort nevşehir escort niğde escort ordu escort osmaniye escort rize escort sakarya escort samsun escort şanlıurfa escort siirt escort sinop escort şırnak escort sivas escort tekirdağ escort tokat escort trabzon escort tunceli escort uşak escort van escort yalova escort yozgat escort zonguldak escort