Odpowiedzialność pracownika za szkodę wyrządzoną pracodawcy

Odpowiedzialność pracownika za szkodę wyrządzoną pracodawcy została uregulowana w art. 114–123 Kodeksu pracy. Jest to szczególny rodzaj odpowiedzialności, odmienny od zasad ogólnych prawa cywilnego.
Zgodnie z art. 114 Kodeksu pracy pracownik ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną pracodawcy, jeżeli szkoda powstała wskutek niewykonania lub nienależytego wykonania obowiązków pracowniczych z winy pracownika.
Dla powstania odpowiedzialności konieczne jest zatem łączne wystąpienie czterech przesłanek:
-bezprawnego zachowania pracownika,
-winy,
-szkody
– związku przyczynowego pomiędzy zachowaniem pracownika a powstałą szkodą
Ciężar udowodnienia tych okoliczności spoczywa na pracodawcy.
W przypadku szkody wyrządzonej nieumyślnie odpowiedzialność pracownika jest ograniczona i nie może przekroczyć równowartości trzymiesięcznego wynagrodzenia przysługującego pracownikowi w dniu wyrządzenia szkody (art. 119 Kodeksu pracy).
Ograniczenia te nie mają zastosowania, gdy pracownik wyrządził szkodę umyślnie. W takim przypadku, zgodnie z art. 122 Kodeksu pracy, jest on zobowiązany do naprawienia szkody w pełnej wysokości.
Kodeks pracy przewiduje również sytuacje wyłączające lub ograniczające odpowiedzialność pracownika. Nie odpowiada on za szkodę w takim zakresie, w jakim do jej powstania lub zwiększenia przyczynił się pracodawca albo inna osoba. Pracownik nie ponosi także ryzyka związanego z działalnością pracodawcy, w szczególności nie odpowiada za szkody będące następstwem normalnego ryzyka gospodarczego.
Autor: Anna Gorlikowska