Wręczenie stypendiów utalentowanej młodzieży, podsumowanie obchodów rocznicy Porozumień Sierpniowych, informacje z zakładów pracy, sytuacja w szkolnictwie wyższym i gdańskiej oświacie oraz postępowania sądowe dotyczące pracowników PKP Cargo – to najważniejsze tematy posiedzenia Zarządu Regionu Gdańskiego NSZZ „Solidarność”, które odbyło się 7 września 2026 roku w siedzibie Związku w Gdańsku.

Koncert rodzeństwa Martuszewskich

Ponad tysiąc stypendiów

Pierwsze po wakacyjnej przerwie posiedzenie rozpoczęło się od spotkania ze stypendystami Funduszu Stypendialnego NSZZ „Solidarność”. Wojciech Książek, przewodniczący Kapituły Funduszu Stypendialnego NSZZ „Solidarność” przypomniał, że Fundusz przekroczył już symboliczną granicę tysiąca przyznanych stypendiów. W ciągu 24 edycji przyznano ich 1005 – 870 za osiągnięcia w nauce, 59 laureatom konkursu „Polska – moje miejsce, mój kraj” oraz 76 za wyróżnione prace.

– Inwestycja w młodego człowieka jest najlepszą inwestycją w przyszłość kraju

– podkreślił Wojciech Książek.

Fundusz powstał przy Zarządzie Regionu Gdańskiego NSZZ „Solidarność” w 2003 roku, a od 2010 roku jest częścią działalności Fundacji „Solidarni Dzieciom i Seniorom”. Jego celem jest pomoc rodzinom w rozwijaniu talentów dzieci oraz umożliwienie młodzieży kontynuowania nauki.

W tym roku stypendyści przeprowadzali również wywiady z osobami internowanymi po wprowadzeniu stanu wojennego w Ośrodku Odosobnienia w Strzebielinku. Planowana jest publikacja przygotowanych prac.

W czasie wrześniowego posiedzenia ZRG wręczono stypendia rodzeństwu Wiktorii i Konradowi Martuszewskim.

Wiktoria Martuszewska zaprezentowała fragment swojego wywiadu z Mirosławem Kamieńskim – działaczem opozycji demokratycznej w PRL i wieloletnim przewodniczącym „Solidarności” w Stoczni Marynarki Wojennej w Gdyni.

Spotkanie uświetnił koncert rodzeństwa Martuszewskich: Weroniki, Wiktorii i Konrada. Młodzi muzycy wykonali „Por Una Cabeza” Carlosa Gardela oraz „Libertango” Astora Piazzolli.

Przewodniczący ZRG NSZZ „Solidarność” Krzysztof Dośla podziękował kapitule Funduszu, jego darczyńcom i wszystkim osobom zaangażowanym w tę inicjatywę.

Podsumowanie obchodów Sierpnia

Zarząd Regionu podsumował także obchody 46. rocznicy podpisania Porozumień Sierpniowych. Krzysztof Dośla zwrócił uwagę na ich ogólnopolski wymiar i podziękował wszystkim zaangażowanym w przygotowanie uroczystości, m.in. stoczniowcom, przedstawicielom oświaty i pocztom sztandarowym.

Dużą część posiedzenia zajęły informacje o sytuacji w poszczególnych branżach i zakładach pracy.

Nauka i szkolnictwo wyższe

Grażyna Jarosz, przewodnicząca „Solidarności” na Politechnice Gdańskiej mówiła o planowanych zmianach w prawie dotyczącym szkolnictwa wyższego i nauki. Szczególne zaniepokojenie środowiska związkowego budzą rozwiązania dotyczące zakładowego funduszu świadczeń socjalnych oraz zasad wynagradzania pracowników uczelni za osiągnięcia naukowe.

– Moim zdaniem degraduje się pracę naukową, sprowadza się ją do takiej zwykłej pracy. Praca naukowa to praca twórcza

– mówiła Grażyna Jarosz.

Zwróciła także uwagę na sposób ewaluacji polskich uczelni i jego niedostateczne, jej zdaniem, powiązanie z kryteriami stosowanymi w światowych rankingach.

Jarosz poinformowała również o zorganizowanym na Politechnice Gdańskiej V Forum Uczelni i Instytutów Polskich. W spotkaniu uczestniczyło około 70 osób. W programie znalazły się m.in. wykłady dotyczące prawa pracy, sztucznej inteligencji oraz mobbingu. Uczestnicy odwiedzili również Bazylikę św. Brygidy i historyczną Salę BHP Stoczni Gdańskiej.

PIP potwierdziła nieprawidłowości

Tomasz Muszyński, przewodniczący KZ NSZZ „Solidarność” Dovista Polska przedstawił wyniki zakończonej kontroli Państwowej Inspekcji Pracy w swoim zakładzie.

– Stwierdzenie Państwowej Inspekcji Pracy jest takie, że pracodawca źle naliczał pracownikom godziny nadliczbowe

– relacjonował Tomasz Muszyński.

Organizacja związkowa przygotowała dla swoich członków wnioski dotyczące wyrównania należności za trzy lata wstecz. Chodzi nie tylko o same nadgodziny, lecz także o ich wpływ na średnie wynagrodzenie urlopowe i chorobowe.

Związkowcy przygotowali ponadto obszerne memorandum dla właścicieli firmy, w którym opisano sytuację w zakładzie oraz problemy dotyczące współpracy pracodawcy ze związkiem zawodowym.

Obawy o miejsca pracy w przemyśle

Paweł Dziwosz, przewodniczący KZ „Solidarność” Federal-Mogul Bimet w Gdańsku zwrócił uwagę na konsekwencje zaostrzenia unijnych norm dotyczących narażenia pracowników na ołów. Problem dotyczy m.in. hutnictwa, motoryzacji oraz innych gałęzi przemysłu.

– Temat jest o tyle istotny, że chodzi o dużą liczbę miejsc pracy, i to stabilnych miejsc pracy

– podkreślał Paweł Dziwosz.

Jego zdaniem dalsze zaostrzanie norm może powodować trudności z utrzymaniem części produkcji w Polsce i Europie, a w konsekwencji prowadzić do przenoszenia jej do krajów o mniej restrykcyjnych regulacjach.

Podczas informacji z zakładów pracy poruszono również m.in. kwestie związane z OPEC w Gdyni oraz ustawą o pracy na morzu, zatrudnieniem polskich marynarzy, dumpingiem płacowym, rezydencją podatkową i składkami ZUS.

Oświata: coraz trudniej o nauczycieli

Osobnym punktem posiedzenia była sytuacja w gdańskiej oświacie. Bożena Brauer, przewodnicząca Międzyregionalnej Sekcji Oświaty i Wychowania NSZZ „Solidarność” zs. w Gdańsku przedstawiła zastrzeżenia środowiska nauczycielskiego wobec zmian przygotowywanych przez Ministerstwo Edukacji Narodowej, w tym reformy programowej „Kompas Jutra”.

Związkowcy wskazują przede wszystkim na problemy z wynagrodzeniami, rosnącą biurokrację, przeciążenie nauczycieli oraz braki kadrowe. Brauer przypomniała, że początkujący nauczyciel z tytułem magistra i przygotowaniem pedagogicznym otrzymuje wynagrodzenie niewiele wyższe od płacy minimalnej. Wielu nauczycieli pracuje w wymiarze półtora czy dwóch etatów, niekiedy w kilku szkołach.

Region Gdański zorganizował konferencję poświęconą obronie godności zawodu nauczyciela, po której skierowano do Ministerstwa Edukacji 13 pytań dotyczących m.in. wynagrodzeń, dodatku za wychowawstwo, liczebności klas, biurokracji oraz postępowań dyscyplinarnych.

31 spraw PKP Cargo. Sądy po stronie pracowników

Ważnym punktem obrad była informacja Biura Prawnego ZRG, przedstawiona przez Jacka Prętkiego, członka Prezydium ZRG, dotycząca postępowań sądowych związanych ze zwolnieniami w PKP Cargo.

– Wszystkie sprawy prowadzone jak do tej pory są rozstrzygane po myśli zainteresowanych

– powiedział Jacek Prętki.

Z przedstawionych informacji wynika, że od 2024 roku prawnicy reprezentujący członków Związku prowadzili łącznie 31 spraw sądowych dotyczących m.in. przywrócenia do pracy, odszkodowań oraz nieterminowo wypłaconych odpraw. W 13 przypadkach zapadły już prawomocne korzystne rozstrzygnięcia, a pozostałe sprawy nadal znajdują się na różnych etapach postępowania.

Podczas dyskusji zwrócono uwagę, że korzystne wyroki oznaczają, iż w wielu przypadkach sądy potwierdziły naruszenie prawa przy rozwiązywaniu stosunków pracy. Jedna ze spraw zakończyła się przywróceniem pracownika do pracy.

Sprawy pokrzywdzonych pracowników PKP Cargo prowadzone były przez radców prawnych z Biura Prawnego Zarządu Regionu Gdańskiego NSZZ „Solidarność”.

Referendum w sprawie Zielonego Ładu

Zarząd Regionu omówił również ponowne rozpoczęcie zbierania podpisów pod wnioskiem o referendum dotyczącym tzw. Zielonego Ładu. Przedstawiono też informacje Regionalnej Komisji Rewizyjnej dotyczące wpływu składek do Zarządu Regionu w pierwszym półroczu 2026 roku.

Na zakończenie przypomniano o Pielgrzymce Ludzi Pracy na Jasną Górę, która odbędzie się 19–20 września 2026 roku, oraz o planowanych szkoleniach związkowych.